Hawaii’de 500 yıllık kaya sanatı dalgalar geri çekilince ortaya çıktı

ABD Ordusu tarafından 28 Temmuz’da yapılan açıklamaya göre, arkeologlar yeni keşfedilen ve oldukça dikkat çekici bir antik kaya sanatı örneği üzerinde çalışmaya başladı. Bu sanat eseri, toplamda 26 farklı figürden oluşuyor ve her biri farklı boyutlara sahip. Figürlerin boyları 15 santimetreden başlayıp 2 metreye kadar ulaşabiliyor. Bunların 18’i insan figürlerini temsil ederken, diğerleri ise erkek cinsel organını simgeleyen detaylar içeriyor. Ayrıca, bazı figürler ritüel danslarını veya törenleri çağrıştıran hareketli ve dinamik pozlarda tasvir edilmiş. En büyük figür ise, bir elini göğe doğru uzatırken diğer elini yere doğru yönelmiş, dramatik bir duruş sergiliyor.

Net bir tarih belirlemek zor olsa da, bölgenin baş arkeoloğu Laura Gilda, yakın çevredeki diğer örneklere bakarak bu çizimlerin yaklaşık 600 yıl öncesine, yani 15. yüzyıl veya 16. yüzyıl başlarına tarihlendirilebileceğini söylüyor. Bu eşsiz kaya sanatı, bölgesel arkeolojik buluntularla karşılaştırıldığında, bölgedeki kültürlerin ve inançların derin izlerini taşıyor. Gilda’nın ekibi, bu benzersiz sanat eserlerini belgelemek ve korumak amacıyla çalışmalara başladı. Ayrıca, bölgedeki yerli topluluklarla iletişim kurarak onları bu çalışmalar hakkında bilgilendirmeyi ve onların kültürel mirasın korunmasına katılımını sağlamayı amaçlıyorlar.

ABD Ordusu’na bağlı Kültürel Kaynaklar Programı yetkilileri, bu tarz petrografların genellikle sahil kumlarıyla kaplı bölgelerde yer aldığını ve yalnızca belirli mevsimlerdeki gelgitler sırasında ortaya çıktığını belirtti. Bu nedenle, bu sanat eserlerinin korunması ve erişiminin kontrol edilmesi büyük önem taşıyor. Taşa oyulmuş bu figürler, insanlık tarihinin en eski sanatsal anlatım biçimlerinden biri olarak kabul edilmekte. Arkeolojik kayıtlara göre, Hawaii Adaları’na ilk yerleşim yaklaşık 940–1200 yılları arasında Polinezyalı denizciler tarafından gerçekleşmişti. Yerliler, Avrupalıların 1778’de Kaptan James Cook’un adalara ayak basmasıyla ilk kez temas kurmadan önce yaklaşık 600 yıl boyunca bağımsız ve özgün bir kültür geliştirmişti.

Krallıktan İlhaka, Geçmişin İzleri Günümüzde de Hâlâ Görülüyor

Avrupa güçlerinin müdahalesiyle Kral Kamehameha I, 1795’te adaları birleştirerek Hawaii Krallığını kurmuştu. 1840 yılında, ırk, cinsiyet ya da ekonomik duruma bakılmaksızın oy hakkı tanıyan anayasal bir monarşi sistemi getirilmişti. Ancak, 1893’te Dole şirketi gibi güçlü dış çıkar gruplarının desteğiyle ABD Deniz Piyadeleri’nin müdahalesi sonucu, yerli yönetim devrilmiş ve Kraliçe Liliʻuokalani tahttan indirilmişti. Bu olaylar, adaların bağımsızlığını kaybetmesine yol açmış ve kısa süreliğine Hawaii Cumhuriyeti ilan edilmesine rağmen, 1898 yılında ABD tarafından ilhak edilerek resmen ABD’nin bir eyaleti haline gelmişti. Günümüzde ise Hawaii, ABD’nin 50. eyaleti olarak varlığını sürdürmekte.

Bugün 72 yaşında olan yerli kültür uzmanı Glen Kila, yaptığı açıklamada, bu dev kaya sanatı eserinin, Avrupalıların bölgeye ayak basmadan önceki dönemlerde dini veya törensel amaçlarla yapıldığını ve bölgenin ruhani inançlarını yansıttığını belirtti. Kila’ya göre, bu figürler, bölgenin tarih boyunca değişmeyen kültürel ve spiritüel değerlerinin somut kanıtları olarak görülüyor ve bölgenin zengin geçmişine ışık tutuyorlar.