Namazın Vaktinde Kılınmaması ve Kazaya Bırakma Durumu

Namazın Vaktinde Kılınmaması ve Sonrasındaki Kazalar

Günlük yaşamın yoğunluğu, mesleki faaliyetler, aile hayatı ve yolculuklar gibi meşru mazeretler, namazın vaktinde kılınmasını engelleyebilir. Ancak, bu durumlar namazı vaktinde kılmama günahtan kurtulmak için yeterli sayılmaz. Kur’an-ı Kerim’de bu konuda açıkça buyrulur:

“Öyle kimseler vardır ki, onları ne bir ticaret, ne de bir alışveriş, Allah’ı anmaktan, namazı dosdoğru kılmaktan ve zekât vermekten alıkoyar. Onlar, kalplerin ve gözlerin dehşete düşeceği günden korkarlar.” (Nûr, 24/37)

Unutmak, uyuyakalmak gibi meşru ve haklı nedenler dışında namazı kazaya bırakmak büyük günahlar arasında sayılır. Bu tür durumlar hariç, vaktinde kılınmayan namazların mutlaka kazası yapılmalıdır. Bu konuda Peygamber Efendimiz şöyle buyurmuştur:

“Her kim bir namazı unutur veya ondan gaflet edip uyuyakalırsa, onu hatırladığında hemen kılsın. Onun başka bir kefareti yoktur…” (Buhârî, Mevakitu’s-salat, 37; Muvatta, Vukût, 25)

Dolayısıyla, ihmal ve tembellik nedeniyle vaktinde kılınmayan namazlar, kaza edilmekle borçtan kurtulur. Ancak, vaktinde kılmama vebali ve sorumluluğundan kurtulmak için kişinin tövbe etmesi gerekir. İbn Nüceym ve Kurtubî gibi alimler, bu konuda şunları ifade eder:

• “Vaktinde kılınmayan namazların kazası, günah sorumluluğunu ortadan kaldırmaz; bu nedenle zamanında yerine getirilmesi gerekir.”
• “Namazı vaktinde kılmak, Allah’a karşı bir ibadettir ve bu ibadetin yerine getirilmemesi, günah sayılır.”

Kaza Edilecek Namazlar Arasında Sıra Takip Edilmeli mi?

Kaza edilmesi gereken namazlar arasında belirli bir sıra gözetmek zorunlu mudur? Bu, kişinin durumu ve durumun ciddiyetine göre değişkenlik gösterir. Eğer kişi, altı veya daha fazla namaz borcu olduğunu bilmiyor veya hatırlamıyorsa, ilk kaza edilmesi gereken namazdan başlayıp sırayla kılmalıdır. Ancak, bu durumda olan kişiler, vaktin geçmesine rağmen kaza yaparken sıraya uymak zorunda değildir.

Hanefî mezhebine göre, kaza namazlarında sıra gözetmek vaciptir. Semerkandî’nin Tuhfe adlı eserinde ve Aliyyü’l-kârî’nin Fethu’l-‘inâye adlı çalışmasında bu açıkça belirtilir. Diğer mezhepler ise, bu konuda daha esnek davranabilir ve sıraya uyma zorunluluğu olmayabilir.

Önemli Faziletli Sureler, Dualar ve Okunacaklar

• Fatiha Suresi
• Ayetel Kürsi
• Kehf Suresi
• Felak Suresi
• Nas Suresi
• İnşirah Suresi
• İhlas Suresi
• Fetih Suresi
• Sübhaneke Duası
• Yasin Suresi
• Nazar Duası
• Salavat Duası