Hürriyet Ekler yazarı ve değerli yazarımız Ebru Erke’nin yeni yayınlanan eseri, VakıfBank Kültür Yayınları tarafından okurlarla buluştu. Üç kitaplık yeme-içme serisinin önemli bir parçası olan ve mutfak kültürümüzde önemli bir yere sahip ‘Türk Mutfağı’ adlı çalışmadan sonra, bu kez çocuklara özel bir kitapla karşımıza çıkıyor: ‘Çay Peşinde Dünya Turu’. Aynı zamanda bir gıda mühendisi olan Ebru Erke, kitabını hem çocukların ilgisini çekmek hem de onların yeni şeyler öğrenmesini sağlamak amacıyla kaleme aldı.
Karakterler ve İlginç Çay Hikayeleri
Okurlar kitabın ana karakterleriyle tanıştıktan sonra, anlatımın içeriğine kolayca adapte olabilirler. Karakterlerimiz ben ve kızım Ece. Seyahatlerimde topladığım çay aksesuarları ve objeleriyle dolu bir “çay dolabım” var; bu dolap, çocuklar ve misafirler tarafından ilgiyle karşılanır. Bir gün Ece’nin sürekli soruları ve merakı bana fark ettirdi: “Anne, bu ponponlu başlık nereden? Bu bardak neden böyle?” Bu sorular sayesinde, fark ettim ki çayın kendisi adeta bir dünya haritası. Tayvan’dan sayaçlı ponponlu başlık, Darjeeling’den gelen yarı değerli taşlarla süslenmiş demlikler, Fas’ın renkli bardakları ve daha birçok kültür objesiyle çocuklara dünyanın farklı tatlarını ve hikâyelerini anlatmaya başladık.
Kitaba Nasıl ve Neden Başladım?
Bu düşünce kıvılcımı, VakıfBank Kültür Yayınları editörlerinden Hande Tabak’ın yönlendirmesiyle yandı. “Çocukların çay kültürüyle bilgilerini ve görgülerini arttıracak, onları seyahat etme ve dünyayı keşfetmeye teşvik edecek bir kitap hayal ediyorum”
dediğinde, içimden “Bu benim dünyam” diye geçirdim. Çünkü çay, kültürümüzde yalnızca bir içecek değil; sohbetin ve paylaşmanın, insanlar arasında köprü kurmanın sembolü. Yıllarca biriktirdiğim anıları ve obje koleksiyonumu çocuklara aktarabileceğim en doğru platform buydu.
Dünyayı Keşfeden Bir Çay Kitabı
Bu eser, yalnızca bir çay kitabı olmanın ötesine geçiyor ve dünyanın farklı kültürlerine odaklanıyor. Çocuklara şu destinasyonları geziyoruz: Japonya, Çin, Hindistan, Fas, İngiltere, Moğolistan, Tayvan, Sri Lanka ve Güney Kore. Her coğrafyada farklı bir çay ritüeli ve hikâyesi var. Japonya’da ritüel halinde uygulanan sakinlik ve huzur anları, Fas’ta misafirperverlik ve nane şerbetli çaylar, İngiltere’de “beş çay” saati hâlâ bir sosyal alışkanlık. Darjeeling’in sisleri, Tayvan’ın ölümsüz oolong çayı, Moğolistan’ın tuzlu ve sütlü çayları… Çocuklar bu gezide, her ülkenin farklı doçuluğu ve hikâyesini keşfederek, küçülen dünyalarında yeni ufuklar açıyorlar.
Çay Kültürünün Sırrı: Kültür Anahtarı
Çay fincanları ve aksesuarları her yerde ilgi çekiyor. Neden mi? Çünkü çay, adeta bir kültürlerarası köprü kuruyor. Sofrakâde, paylaşma ve sabır gibi temel insani değerleri doğal bir biçimde öğretiyor; tarih ve sanatla iç içe geçiyor. Çocuklara “dünyayı anlamanın ve merak etmenin” en güzel başlangıcı oluyor.
Süreç ve İşbirliği
Bu kitabın oluşumunda, sadece benim emeğim değil, pek çok kişinin katkısı var. İşte bu nedenle: HemHande Tabak’ın yönlendirmeleri hem de psikologların metni gözden geçirmesi ve destekleri, hepsi bu yolculuğu daha pedagojik ve keyifli hâle getirdi. Yaratıcı çizimler ise Halime Nur Sevim’e ait; hepsi birlikte çok özel bir seyahat kitabı ortaya çıkardı.
Çocuklara Yiyecekleri Sevdirmenin Yolu
Kızım Ece’ye pekmezi ‘prenses şurubu’ diyerek içirirdim. Çocuklara sağlıklı ve dengeli beslenme alışkanlığını sevdirmenin en iyi yolu, bilgiyi oyuna ve deneyime dönüştürmek. Hikâyeleştirme ve çoklu duyusal öğrenme teknikleri sayesinde, çocuklar hem yemeği hem de ona kurulan bağı hatırlar. Bir zamanlar Ece’ye köyden gelen pekmezi ‘prenses şurubu’ yapıp sticker yapıştırdığımı hatırlıyorum; halen de bu anılarıyla güler. 26 yaşında bile, sağlıklı beslenmeyi kıymetli bir alışkanlık olarak sürdürüyor çünkü bu yolculuk ona hiçbir zaman zorunluluk değil, birlikte keşfetme deneyimiydi.
Çocuk Dostu Çay Markası: Kişisel Deneyim
Bu bağlamda, onun çocuklara uygun bir çay markası gelişti: Chaika. Özellikle soğuk çay serisi, ebeveynlerin gönül rahatlığıyla çocuklarına içirebildiği, doğal ve katkısız içeriklere sahip. Renk ve yapay tatlandırıcı kullanılmayan ürünlerde, yeşil çay, elma suyu ve doğal aromalar tercih ediliyor. En büyük kriterim ise: Bunu Ece’ye gönül rahatlığıyla içirebilir miyim? Sorusuyla hareket ediyorum. Bu markayla, çocukların etiket okuma alışkanlığı kazanması ve doğal seçimleri öğrenmesi de destekleniyor.
