Aşırı işlenmiş gıdalar, son zamanlarda beslenmeyle ilgili yapılan araştırmaların önemli bir odak noktası haline geldi. Bilim insanları, bunları “Bir evin mutfağında bulunan malzeme ve aletlerle hazırlaması mümkün olmayan ürünler” olarak tanımlamaktadır. Özellikle Batı beslenme modelinde geniş bir yer tutan bu yiyecekler, araştırmaların da gösterdiği üzere, 30’dan fazla kronik hastalıkla bağlantılı olabiliyor. Geçtiğimiz günlerde Nature Medicine dergisinde yayımlanan yeni bir çalışma, aşırı işlenmiş gıdaların kilo üzerindeki etkisini daha net bir şekilde gösterdi. Bu çalışmada, sağlıklı görünmesine rağmen aşırı işlenmiş yiyeceklerin, kilo vermeyi zorlaştırdığı ortaya kondu.
İki farklı diyeti içeren bu araştırmada, katılımcıların beslenme alışkanlıkları detaylıca incelendi ve yapılan karşılaştırmalar sayesinde aşırı işlenmiş gıdaların kilo üzerindeki olumsuz etkileri açıkça görüldü. Bu çalışmalar, obezite ile aşırı işlenmiş gıdalar arasındaki ilişkiyi ortaya koymak adına önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
Aşırı İşlenmiş Gıdaların Etkisi ve Araştırma Bulguları
Çalışma sırasında, sağlıklı ve az işlenmiş gıdalarla beslenen bireylerin, dondurulmuş yemekler, kahvaltılık gevrekler, protein bar’ları ve aromalı içecek tozları gibi yüksek derecede işlenmiş yiyecekleri tüketenlere kıyasla daha fazla kilo kaybettiği gözlemlendi. Katılımcılar, ilk gruptaki gıdaları tükettiklerinde yaklaşık 2 kilo kaybı yaşarken, ikinci grubu tüketenler ise yaklaşık 1 kilo kadar olduğunu fark etti. Süreç ilerledikçe, aşırı işlenmiş gıdalarla beslendiğinde vücut ağırlığı yüzde 4-5 oranında azalırken, az işlenmiş gıdalarla beslenmenin yüzde 9-13’e varan kayıplar sağladığı belirtildi.
Bu yeni çalışmalar, ilk etapta yüksek kalori alımıyla ilişkilendirilse de, uzun vadede kilo yönetiminde aşırı işlenmiş gıdaların önemli bir engel olabileceğini gösterdi. Ayrıca, katılımcıların daha yavaş yemek yeme ve tokluk hissini daha iyi kontrol etme eğilimleri de gözlemlendi, bu da kilo vermede kilit faktörler arasında yer alıyor.
Uzman Görüşleri ve Yorumlar
Beslenme uzmanları, bu araştırmanın şaşırtıcı olsa da, insanların aşırı işlenmiş gıdalara rağmen kilo verebildiklerini ortaya koyduğunu belirtiyor. Özellikle Kevin Hall gibi uzmanlar, bu durumu hazırlanan diyetin genellikle daha besleyici olmasına bağlıyor. Dr. Hall, “İnsanlar aşırı işlenmiş gıdaları tüketseler bile, kilo vermeye devam edebiliyorlar, çünkü bu diyetler genellikle daha sağlıklı içeriklere sahip,” ifade etti.
Diğer yandan, Dr. Juul, işlenmemiş gıdaların, içerdikleri düşük kalori ve sert dokular sayesinde, yavaş yeme ve doyma süreçlerini uzattığını söylüyor. Ayrıca, aşırı işlenmiş gıdaların, tüketicilerin tokluk hissetmesini zorlaştırdığı ve yoğun işlenmiş yiyeceklerin daha kolay erişilebilir ve ekonomik olmasının, onları tercih etmeye teşvik ettiği de vurgulanıyor.
Uzmanlar, sadece kilo kaybını değil, aynı zamanda açlık krizlerini azaltmanın ve yiyecekler arasındaki farkı anlamanın da önemli olduğunu belirtiyor. Uzun vadede başarılı olabilmek için, mümkün olan en sağlıklı ve doğal gıdalara yönelmeyi öneriyorlar. Ayrıca, tamamen işlenmiş gıdalardan uzak durmak yerine, evde hazırlanan, sebze, meyve, yağsız proteinler ve tam tahıllara odaklanmak sağlığımız açısından daha faydalı olacaktır.
